Woestijnmos dat mogelijk op Mars kan overleven ontdekt
Onderzoekers kwamen met een opvallende vondst die van belang kan zijn voor ruimtelijke kolonisatie: het woestijnmos Syntrichia caninervis zou mogelijk onder de extreme omstandigheden van Mars kunnen overleven. Die ontdekking geeft nieuwe inzichten in hoe leven zich kan handhaven in vijandige omgevingen, wat van groot belang is voor toekomstige missies naar de rode planeet en mogelijke kolonisatie.
Wat de onderzoekers wilden weten
Het onderzoek kwam van het Instituto de Ecología y Geografía de Xinjiang, onderdeel van de Academia China de Ciencias. Over de resultaten berichtte de krant Global Times in maart. Het doel was om te onderzoeken of Syntrichia caninervis kan overleven en zich kan herstellen onder gesimuleerde Mars-omstandigheden. Het team wilde zowel de fysiologische als de moleculaire basis van het mos doorgronden en de sleutelmechanismen van levensbestendigheid achterhalen. Men hoopt dat die bevindingen bijdragen aan mogelijkheden voor ruimtelijke kolonisatie.
Experimenten en opvallende resultaten
De proeven lieten zien dat dit mos extreme omstandigheden aankan. Het is bestand tegen een celuitdroging van meer dan 98%. Het overleeft temperaturen tot -196 °C en kan meer dan 5000 Gy aan gammastraling weerstaan (Gy = Gray, de eenheid voor geabsorbeerde straling). Na blootstelling aan gesimuleerde Mars-uitdagingen kan het mos zich snel herstellen: de groei begint weer en het mos wordt weer groen zodra de omstandigheden verbeteren. Deze eigenschappen maken veerkracht van Syntrichia caninervis een mogelijke kandidaat voor overleving op Mars.
Fysieke en biologische kenmerken
Syntrichia caninervis heeft verschillende opvallende eigenschappen. De bladeren overlappen, wat verdamping van water vermindert. De puntige witte toppen op de bladeren weerkaatsen sterke zonnestraling, wat een voordeel is in de schrale omstandigheden van Mars. Verder kan het mos in een soort “selectieve metabole winterslaap” gaan in vijandige omstandigheden, waardoor het energie kan opsparen die nodig is voor herstel wanneer de leefomgeving verbetert, een belangrijke eigenschap voor overleving op Mars.
Volgende experimenten en geopolitieke achtergrond
Er zijn plannen voor vervolgproeven aan boord van ruimteschepen. Die proeven moeten de overlevingsreacties en aanpassingsmogelijkheden van het mos analyseren onder microzwaartekracht (bijna gewichtloosheid) en bij verschillende vormen van ioniserende straling. China investeert flink in zijn ruimteprogramma, wat zulke experimenten mogelijk maakt. China boekte eerder successen met de Chang’e 4-missie, die als eerste een zachte landing maakte op de verborgen zijde van de maan, en met zijn Marslander, waarmee China het derde land werd dat Mars bereikte, na de Verenigde Staten en de voormalige Sovjet-Unie.
De ontdekking van Syntrichia caninervis als mogelijk op Mars overlevend organisme opent interessante perspectieven voor toekomstige ruimteverkenningen en kolonisatie. De unieke eigenschappen van het mos kunnen niet alleen waardevolle wetenschappelijke inzichten opleveren, maar ook praktische toepassingen bieden voor ruimtelijke kolonisatie. Terwijl China zijn ruimteprogramma blijft versterken, geeft de mogelijke rol van Syntrichia caninervis een veelbelovende kijk op hoe we de grenzen van leven buiten onze planeet kunnen verleggen.
