Slaapproblemen worden vaker naarmate je ouder wordt
Met het ouder worden komen slaapproblemen zoals slapeloosheid, slaapapneu en het rustelozepotensyndroom vaker voor. Het National Institute on Aging (Verenigde Staten) benadrukt dat deze aandoeningen vaker voorkomen naarmate men ouder wordt. Dat brengt vooral oudere mensen in aanraking met grotere risico’s op cognitieve achteruitgang, en maakt het belangrijk om op slaaphygiëne en slaappatronen te letten.
Wat onderzoek zegt over slaap en dementie
Een internationaal team wetenschappers, geleid door Séverine Sabia van de Université de Paris en University College London, bracht het verband tussen slaapduur en dementierisico in kaart. De studie, gepubliceerd in Nature Communications, volgde bijna 8.000 Britse volwassenen gedurende 25 jaar. Uit de gegevens van het Whitehall II-project bleek dat degenen die consequent minder dan 6 uur per nacht sliepen, significant meer kans hadden op het ontwikkelen van dementie. Bij vijftigers was er sprake van een 22% verhoogd risico, terwijl het aanhouden van korte slaap tot in de zestiger jaren het risico met 37% verhoogde. Het contrast met de ‘normale’ 7 uur slaap benadrukt de belangrijke rol van voldoende slaap bij het verminderen van de kans op dementie.
Hoe het biologisch werkt
Onderzoek, onder andere gepubliceerd in Science Advances, laat zien hoe diepe slaap de hersenen kan schaden. Chronisch tekort aan slaap kan volgens onderzoekers van onder meer Columbia University en de University of Toronto de veroudering van microglia versnellen (microglia zijn immuuncellen in de hersenen), wat kan leiden tot ernstige cognitieve problemen. Dr. Nicholas Fabiano van de University of Ottawa wijst erop dat slaap helpt het glymfatische systeem te activeren; dat systeem zorgt voor het verwijderen van schadelijk afval zoals Alzheimer-eiwitten verwijderen.
Waarom goede slaaphygiëne telt
Gezien deze bevindingen is het van groot belang om aandacht te besteden aan slaaphygiëne. Dr. Stella Maris Valiensi van Hospital Italiano de Buenos Aires geeft praktische tips:
- houd regelmatige slaapschema’s aan,
- vermijd cafeïne na 17:00 uur en
- beperk schermgebruik in de avond.
Ze benadrukt ook het belang van een comfortabele slaapomgeving en korte dutjes van maximaal 30 minuten. Met deze maatregelen kunnen mensen hun slaapkwaliteit verbeteren en mogelijk het risico op dementie verkleinen door goede slaapgewoonten te integreren.
Het onderzoek naar slaap en dementie zet een vaak onderschat onderdeel van onze gezondheid in de schijnwerpers. Door slaap een prioriteit te maken, kunnen mensen niet alleen hun dagelijks welzijn verbeteren, maar ook de kans op ernstige hersenaandoeningen later in het leven verkleinen. Deze kennis vraagt om bredere maatschappelijke aandacht en actie, waarbij zowel individuen als gezondheidsinstanties een rol spelen bij het bevorderen van betere slaapgewoonten.
