Wat de oude blikken ons leerden
In een baanbrekende studie analyseerde een team van de University of Washington, onder leiding van Natalie Mastick, 178 conservenblikken zalm die verzameld waren van 1979 tot 2021. De blikken waren oorspronkelijk bedoeld voor kwaliteitscontrole, maar bevatten verrassend goed bewaarde parasieten, namelijk anisakiden (het zijn parasitaire rondwormen), die veel vertellen over de gezondheid van mariene ecosystemen.
Anisakiden zijn ongeveer 1 cm lang en spelen een belangrijke rol in de voedselketen. Ze beginnen hun levenscyclus bij krill en eindigen bij zeezoogdieren. Volgens Chelsea Wood “geeft de aanwezigheid van anisakiden aan dat de vis afkomstig is van een gezond ecosysteem”. Deze observatie helpt ons beter begrijpen hoe vis, parasieten en de bredere mariene omgeving met elkaar samenhangen.
Welke zalmsoorten ze onderzochten (en wat ze vonden)
In het onderzoek werden meerdere zalmsoorten nauwkeurig bekeken: chumzalm (Oncorhynchus keta) met 42 monsters, cohozalm (Oncorhynchus kisutch) met 22 monsters, roze zalm (Oncorhynchus gorbuscha) met 62, en sockeye zalm (Oncorhynchus nerka) met 52. Iedere soort liet variaties in parasitenniveaus zien over de tijd.
De studie toont een duidelijke toename van parasietenaantallen bij chum- en roze zalm. Volgens Mastick zou dat kunnen betekenen dat “het ecosysteem stabiel is of aan het herstellen is, met voldoende geschikte gastheren voor anisakiden”. Bij coho en sockeye bleven de parasietenniveaus stabiel, wat aangeeft hoe complex mariene biodiversiteit kan zijn en dat anisakiden de voorkeur lijken te geven aan bepaalde gastheren.
Waar het onderzoek naartoe gaat
De betekenis van deze bevindingen reikt verder dan de blikken zelf. Het onderzoek kreeg aanzienlijke financiering, waaronder een subsidie van de North Pacific Research Board in de zomer van 2025, die het project ondersteunt tot december 2027. Het team wil nu dezelfde analysemethoden toepassen op andere vissoorten, zoals haring, ansjovis, tonijn en heilbot.
1970 met een factor 283 gestegen. Zulke cijfers onderstrepen het belang van langetermijnregistraties en tonen hoe archieven die anders vergeten zouden worden, waardevolle ecologische databanken kunnen blijken.Nu onderzoek naar oude visconserven ons blik op de wereld verruimt, komen er nieuwe vragen over hoe ecosystemen veranderen en over de belangrijke rol die kleine organismen spelen in de ecologische balans. Wat ooit onopgemerkt op een plank stond, heeft nu onze kijk op tijd en oceaan veranderd. Zelfs de meest alledaagse voorwerpen kunnen verborgen kennis bevatten die de wetenschap vooruit helpt.